Halin yasa is­ya­nı

An­tal­ya Yaş Sebze ve Meyve Ko­mis­yon­cu­lar Der­ne­ği Baş­ka­nı Nev­zat Akçan, Yeni Hal Ya­sa­sın­dan şi­ka­yet ede­rek, “Ti­ca­re­ti duman eden Yeni Hal Ya­sa­sı­dır” dedi.


An­tal­ya Yaş Sebze ve Meyve Ko­mis­yon­cu­lar Der­ne­ği Baş­ka­nı Nev­zat Akçan, An­tal­ya’da sebze meyve sa­tış­la­rıy­la il­gi­li de­ğer­len­dir­me­ler­de bu­lun­du. Yeni Hal Ya­sa­sı­na göre üre­ti­ci­den tü­ke­ti­ci­ye dı­şa­rı­lar­da ürün sa­tıl­ma­sı­nın önü­nün açıl­dı­ğı­nı be­lir­te­rek, hem ka­yıt­dı­şı, hem de daha pa­ha­lı ol­du­ğu­nu vur­gu­la­dı. Akçan, “On­la­rın al­dı­sı, ver­gi­si yok. Ka­yıt­lı es­naf­la ya­rı­şa­maz. Zaten aynı pa­zar­da sa­ta­cak­lar. Ka­lı­tı­na ve ila­cı­na uygun olup ol­ma­dı­ğı­na da ba­kıl­mı­yor. Hani biz insan sağ­lı­ğı­na önem ve­ri­yor­duk? Hale her zaman de­ne­ti­me ge­li­yor­lar, ama on­la­rı de­net­le­yen yok. Ti­ca­re­ti duman eden Yeni Hal Ya­sa­sı­dır. Bir yılda tarım ne kadar bü­yü­müş, kayıt altı ne kadar kü­çül­müş bak­mak lazım. Yeni Hal Ya­sa­sı dev­rim ola­rak ni­te­len­di­ri­li­yor, ama he­sap­lar­dan her şey belli olur. Biz ve­re­si­ye def­te­ri tu­tu­yo­ruz, ama dı­şa­rı­da o da yok. Pa­ra­sı ol­ma­yan tüc­car bu­ra­ya ge­li­yor” diye ko­nuş­tu. 
‘ÜRETİCİ DO­MA­TES EKE­MEDİ’
Do­ma­te­sin 1 li­ra­ya alıp, 5 li­ra­ya satan ki­şi­le­rin­de bit­miş du­rum­da ol­du­ğu­na dik­kat çeken Akçan, en kral do­ma­te­sin fi­ya­tı­nın 80 kuruş ol­du­ğu­nu söy­le­di. Do­ma­te­sin ma­li­ye­ti­nin 1 lira ol­du­ğu­nu ifade eden Akçan, “Sebze ve meyve fi­yat­la­rı­nın bu kadar dil­len­di­ril­me­sin­den şi­ka­yet­çi­yiz. Bu biraz da arz talep işi­dir. Bu iş kim­se­nin elin­de de­ğil­dir. Kasım ay­la­rın­da üre­ti­ci do­ma­tes eke­me­di. Çünkü para et­me­di. Başka çe­şit­ler ek­ti­ler. Ekim yüzde 40 aza­lın­ca mec­bu­ren 5 lira gibi ra­kam­la­ra çıktı. Ara­cı­lar da artık para ka­za­na­mı­yor. Çor­ba­sı­nı ancak kay­na­tı­yor. Bu sek­tör­de çift­çi­den ih­ra­cat­çı­ya kadar kimse para ka­za­na­mı­yor. Çift­çi­ler ile tüc­car­lar zarar edi­yor. Hal es­na­fı kan ağ­lı­yor” dedi. 
‘TARIM POLİTİKASI SIFIR’
Baş­kan Akçan, mar­ket­ler­de de do­ma­te­sin yüzde 50’sinin çöpe atıl­dı­ğı­nı be­lir­te­rek, do­ma­te­sin 3-4 li­ra­ya sa­tıl­dı­ğı­nı vur­gu­la­dı. Üre­ti­ci­nin şim­di­ye kadar yüzde 10 ka­zan­dı­ğı­nı, fakat bu ra­ka­mın üs­tü­ne hiç çı­kıl­ma­dı­ğı­na dik­kat çeken Akçan, yüzde 50 olsa dahi eko­no­mi­de bu kadar sı­kın­tı­nın ol­ma­ya­ca­ğı­nı kay­det­ti. Akçan, “Sebze mey­ve­nin üze­ri­ne bu kadar gi­dil­me­me­si ge­re­ki­yor. Tü­ke­ti­ci­yi de dü­şün­mek zo­run­da­yız, ama üre­ti­ci­yi de ya­şat­ma­mız lazım. Gir­di­ler de çok yük­sek” diye ko­nuş­tu. Ül­ke­de tarım po­li­ti­ka­sı­nın sıfır ol­du­ğu­nu söy­le­yen Akçan, tarım plan­la­ma­sı­nın ol­ma­dı­ğın­dan ya­kın­dı. Çift­çi kendi ba­şı­na bir şey­ler yap­mak için uğ­raş­tı­ğı­nı dile ge­ti­ren Akçan, “Ben Av­ru­pa ül­ke­le­ri­ni gez­dim ve on­lar­da tarım po­li­ti­ka­sı milli po­li­ti­ka ha­li­ne gel­miş. Orada in­san­la­ra zorla tarım yap­tı­rı­yor­lar. Bizim çift­çi para ka­zan­sa dün­ya­yı do­yu­ru­ruz. Bu so­run­la­rı­mı­zı ba­kan­lı­ğa ile­ti­yo­ruz, ama hiç­bir şey çı­ka­ra­mı­yo­ruz” dedi.
‘TA­RI­MIN İMPA­RA­TO­RU DO­MA­TESTİR’
Akçan, Rusya ile pro­to­kol im­za­lan­dı­ğı­nı, fakat şu anda hala bir ses çık­ma­dı­ğı­nı kay­de­de­rek, ta­rı­mın im­pa­ra­to­ru­nun do­ma­tes ol­du­ğu­nu be­lirt­ti. Akçan, “Yani do­ma­tes işin lo­ko­mo­ti­fi­dir. Halin yüzde 70’i do­ma­tes üre­ti­ci­si­dir. Mut­fa­ğın ana ka­le­mi do­ma­tes­tir” şek­lin­de ko­nuş­tu. Baş­kan Akçan, bu sene kiraz da ye­me­di­ği­ni vur­gu­la­ya­rak, ki­ra­zın ilk çık­tı­ğın­da 250 li­ra­ya sa­tıl­dı­ğı­nı söy­le­di. Akçan, “Kiraz ilk çık­tı­ğın­da bas bas ba­ğı­rı­yor­lar­dı. Para yoksa ye­me­ye­lim, ucuz­la­dı­ğın­da yi­ye­lim. İnsan­la­rı pa­zar­dan bir şey al­ma­ya kor­ku­tu­yor­lar. Şu anda kiraz fi­ya­tı 3 lira ve sa­ta­ma­dık” diye ko­nuş­tu.

‘ACI TABLO’
Diğer seb­ze­le­rin de bitik bir du­rum­da ol­du­ğu­na de­ği­nen Akçan, enf­las­yo­nun sebze mey­ve­ye bağlı ol­du­ğu­nun söy­len­di­ği­ni be­lirt­ti. Şu anda enf­las­yo­nun dip yap­ma­sı ge­rek­ti­ği­ne dik­kat çeken Baş­kan Akçan, “Çünkü her şey be­da­va. Ben yaş sebze mey­ve­nin enf­las­yon­la il­gi­li ol­du­ğu­nu zan­net­mi­yo­rum. Enf­las­yon­la il­gi­li olsa ca­na­var diye bir şey ol­ma­ma­sı lazım, ama fa­tu­ra­yı üre­ti­ci­ye ke­si­yor­lar. Bu ül­ke­de tü­ke­te­nin her türlü hakkı var. Artık üre­te­nin de hakkı ol­ma­lı. Biz üret­me­den milli ge­li­ri nasıl yük­sel­te­ce­ğiz. Artık her şeyi dı­şa­rı­dan ithal eder hale gel­dik. Çok acı bir tablo. Tarım po­li­ti­ka­sı­nın bu du­ru­mu ya­şa­yan ki­şi­ler­le ma­sa­ya ya­tı­rıp gö­rü­şül­me­si ge­re­ki­yor” dedi.
‘ÜRÜN­LER ELİMİZDE KA­LI­YOR’
Hal es­na­fı Recep Soy­türk ise, hale artık kim­se­nin gel­me­di­ği­ni vur­gu­la­ya­rak, pa­ra­sı olan­la­rın dı­şa­rı­dan al­dı­ğı­nı be­lirt­ti. Ka­yıt­lı ol­ma­yan­la­rın hale gel­di­ği­ni, fakat teh­li­ke­li gör­dük­le­ri ki­şi­le­re ürün sat­ma­dık­la­rı­nın al­tı­nı çizen Soy­türk, “Bu sefer de bütün ürün­ler eli­miz­de ka­lı­yor. Şu anda biz diğer yıl­la­ra göre yüzde 200 ek­si­de­yiz. Ti­ca­ret ha­ya­tı bitti. Ben 25 yıl­dır meyve sebze sa­tı­yo­rum. Son 2 se­ne­dir al­dı­ğım pa­ra­nın al­tın­da fi­ya­ta sat­ma­ya baş­la­dım. Bu Yeni Hal Ya­sa­sı bizi bi­tir­di. Ana­mur’dan 10 kam­yon muz ge­li­yor, ama hale giren sa­de­ce bir kam­yon. Bize düşen de 100-200 kasa muz. Çok vahim bir durum. Hep Yeni Hal Ya­sa­sın­dan do­la­yı bun­la­rı ya­şı­yo­ruz” diye ko­nuş­tu. Bir diğer hal es­na­fı Sait Yıl­dız da, 25 ki­lo­luk güb­re­nin 150 lira ol­du­ğu­nu vur­gu­la­dı. Yıl­dız, ka­yı­sı ve nar ağaç­la­rı­nın ol­du­ğu­nu kay­de­de­rek, on­la­rın ma­li­ye­ti­ni ala­ma­dı­ğı­nı, da­lın­da kal­dı­ğı­nı ve top­la­ma­dı­ğı­nı be­lirt­ti. 

Halin yasa is­ya­nı Haberine Yorum Yapınız